Zorggroep Noordwest-Veluwe over naar applicaties uit de cloud of via managed services

Voor het aantrekken van eigen IT-specialisten bieden de gangbare salarisbudgetten bij care instellingen weinig ruimte. Gelijktijdig erkent de sector het grote belang van IT in het zorgproces. Investeren in IT betekent niet noodzakelijkerwijs het groeien van de interne IT-organisatie. Bij de Zorggroep Noordwest-Veluwe (ZNWV) hebben ze een jaar geleden afscheid genomen van een volledig geëquipeerd datacenter. De resterende ICT-afdeling focust zich op het in goede banen leiden van de informatiestromen ter ondersteuning van de dagelijkse registratie en operationele besluitvorming.

Hij lijkt niet gebukt te gaan onder het feit dat hij als Hoofd-ICT ZNWV niet langer de baas is van een eigen computerruimte met alle ’toeters en bellen’. Gerjan Stam is zelfs blij met de nieuwe, op informatie gerichte rol van zijn afdeling op de locatie Sonnevanck in Harderwijk. ”Er ging veel geld zitten in functionaliteit die een ander beter en veiliger kan leveren. Naast de eigen servers en opslagcapaciteit beschikten we nog steeds niet over faciliteiten waar we bij onverhoopte storingen naar zouden kunnen uitwijken. Het technische beheer leggen we nu neer bij de leveranciers van de applicatie. Soms kan je die al volledig als SaaS afnemen, soms moet je kiezen voor een tussenvorm waarbij het systeem als ’managed service’ wordt geleverd. Belangrijk is dat de diensten voldoen aan de NEN-normering. In onze nieuwe rol krijgen we de ruimte voor het beoordelen van technologische ontwikkelingen waarmee we onze zorgprocessen kunnen verbeteren, bijvoorbeeld met mobiele apparaten, maar ook met innovaties op het gebied van domotica, waarmee ouderen langer in hun eigen omgeving kunnen blijven wonen.”

Breedband netwerk in verglaasde regio

De centrale ICT-afdeling bij ZNWV zag ruim 11 jaar geleden het licht, na de fusie van diverse instellingen tot de huidige middelgrote zorgorganisatie. Die richt zich op het verlenen van ouderenzorg aan circa 1.600 cliënten vanuit 12 locaties. De ICT-afdeling ondersteunt de zorgprocessen met bestuurlijk administratieve informatieverwerking. De ZNWV diensten zijn verdeeld in 4 regio’s rondom de plaatsen Nunspeet, Harderwijk, Ermelo en Putten. Onder Stam’s voorganger was met een vooruitziende blik al een fysiek glasvezelnetwerk tussen de diverse locaties gerealiseerd. Daarbij kon men terugvallen op het pionierswerk van Cai Harderwijk, een locale stichting die de gehele omgeving heeft verglaasd en op dit regionale netwerk landelijke providers van internet- en telecommunicatie hun diensten laat aanbieden.

De netwerkinfrastructuur voorziet dus in voldoende bandbreedte voor veilig en razendsnelle transport van grote hoeveelheden data. Maar er is meer. Organisaties dienen ook grip te houden op waar data naar toe gaat of waar die vandaan komt. De richtlijnen zijn stringent als het gaat om het kunnen verklaren van de ordentelijkheid van de informatielogistiek binnen een instelling dan wel binnen een keten van samenwerkende instanties. Stam verwijst in dit verband naar een eventuele hoofdelijke aansprakelijkheid van bestuurders wanneer mocht blijken dat organisaties hun databeveiliging niet op orde hebben. ”We maakten al langer gebruik van koppelingen tussen onze verschillende applicaties. Het zijn ’point to point’ verbindingen, die we wel zelf moeten onderhouden. Soms gaat het ook om rapportages die handmatig via een csv-exportfile worden overgezet. Op die manier kunnen we niet meer werken bij het toenemen van het aantal koppelingen en bij het gebruik van SaaS-applicaties. Want dan verdwijnt de data helemaal achter je horizon. We willen direct weten of de data overdracht tussen applicaties succesvol verloopt en niet achteraf van de gebruikers horen dat hun gegevens niet correct zijn.”

Data van cliëntendossier naar medisch dossier

Na een zorgvuldige afweging en een uitgebreid selectieproces werd begin dit jaar bij ZNWV de knoop doorgehakt: het uitwisselingsproces van data gaat voortaan via een enterprise service bus (ESB). Aan de hand van referenties in de care sector kwam Gerjan Stam terecht bij het product Ensemble van InterSystems. Hun partner PK Automatisering ging aan de slag met het bouwen van de koppeling tussen het CURAZorg cliëntendossier en het YSIS medische dossier, waarin de behandelaars van de instelling hun bevindingen registreren. ”CURA is voor ons de enige bron van invoer van cliëntgegevens”, aldus Stam. ”Straks willen we de acties die onze artsen in YSIS vastleggen, weer terug laten komen in het cliëntendossier. Met de ESB laten alle gewenste koppelingen zich realiseren en kunnen we op elk moment op een scherm signaleren of de data overdracht al dan niet goed is verlopen. De onderliggende database van de ESB legt alle processen vast en maakt op die manier voor ons de datastromen traceerbaar.”

Die controlemogelijkheid wordt des te belangrijker wanneer meer zorgverleners in hun werk mobiele ICT-hulpmiddelen gaan gebruiken. De thuiszorgmedewerkers beschikken over een iPad, waarop via een door Unit 4 ontwikkelde app planning- en roosterdata vanuit het centrale CURA systeem is te ontsluiten. De iPad leent zich ook voor het uitvoeren van dubbele medicatie checks die onder andere veelvuldig voorkomen bij het verlenen van zorg aan cliënten die insuline moeten nemen. Vooral in het geval dat mensen van een andere afdeling komen of bij hulpverlening in de avond en de nacht, is het voor zorgverleners soms noodzakelijk dat collega’s kunnen meekijken. De lus is dan gesloten; iemand kan voor de toediening van medicijnen controleren of een arts ondertussen de medicatie heeft veranderd.

Vooralsnog zijn de mobiele interacties gericht op de intramurale zorg. Cliënten buiten de instelling komen in eerste instantie terecht bij hun eigen huisarts en apotheek en ook die zullen deel moeten uitmaken van de regionale informatievoorziening van de zorginstelling. Die gegevensuitwisseling wil Stam laten verlopen via het LSP. ”Nu is dat nog niet mogelijk. Vooralsnog richt het LSP zich op medicatieprocessen. Met andere zorgaanbieders in de regio zullen we aan de slag moeten om de uitwisseling voor elkaar te krijgen. Omdat de onderliggende technologie van het LSP hetzelfde is als die van onze ESB, verwacht ik dat de koppelingen met zorgverleners buiten de zorginstelling relatief eenvoudig zijn te realiseren. Dat geldt ook voor het delen van informatie met het St Jansdal ziekenhuis, waarmee we samenwerken op het gebied van revalidatie. Daar voltooiden ze recent een implementatietraject van het EPD-systeem EPIC. Ook met hen zou ik graag gegevens uitwisselen via het LSP. Maar zolang dat niet kan, moeten we alternatieven zoeken, bijvoorbeeld via onze ESB. EPIC en Ensemble gebruiken beide het Caché databasesysteem van InterSystems.”

SharePoint: venster op MRSA-rapportages

Medewerkers van PK werken inmiddels al aan een koppeling naar de specifieke, voor de care sector ontwikkelde BI (Business Intelligence) omgeving, waarin de prestaties van de diverse afdelingen van de organisatie en de tevredenheid van de cliënten worden gemeten met een tool, gemaakt in SharePoint. Via een ESB koppeling moeten de resultaten terechtkomen in het BI-systeem. Stam ziet dit niet als een eenmalig project, maar als een continu proces, waarin de ESB de rapportages uit diverse applicaties vergaart en omzet naar SharePoint voor de dashboardpresentatie. Deze structuur sluit goed aan op de transparantie die de Veluwse zorginstelling nastreeft bij het nemen van maatregelen rond de uitbraak van de MRSA-bacterie. Daarvoor is men op zoek gegaan naar software, die het gehele proces rondom de registratie en controles nauwgezet bijhoudt en integreert met de labuitslagen van de testen, uitgevoerd bij cliënten en instellingmedewerkers. Verder moet het mogelijk zijn om rapportages samen te stellen ten behoeve van de autoriteiten zoals NZA en RIVM. Een eerste tijdelijke oplossing van de GGD met een Excel-applicatie wordt door PK omgezet naar een veilige Ensemble-toepassing , zodat de service bus alle informatie in samenhang vergaart en ook weer via het SharePoint venster op dashboards presenteert.

De ESB gaat dus bij uitbreiding van het aantal koppelingen het belangrijkste instrument vormen voor de regievoering over de informatie infrastructuur van ZNWV. Het activeren en bewaken van de berichtenstroom tussen de applicaties en tussen hun gebruikers verloopt straks, wanneer het geheel goed is ingericht, automatisch. Hoewel er ook al veel Ensemble koppelingen standaard van de plank zijn te halen, blijft het bouwen van nieuwe toepassingen mensenwerk. Met de groei van het aantal in- en externe aansluitingen loont het wellicht om zelf koppelingen te gaan maken. ”Nee”, zegt Gerjan Stam. ”We zijn zeer tevreden met de expertise van PK. Zij hebben de medewerkers met affiniteit met programmeertalen en leveren de koppelingen volledig gedocumenteerd op. Onze rol is het om de gebruikers binnen onze organisatie te assisteren bij het goed formuleren van hun informatiebehoefte en daarvoor de passende oplossing te zoeken. Bovendien zou ik voor een dergelijke cruciale functie niet één maar twee medewerkers in dienst moeten nemen. Dat laat ons budget niet toe.”

PK Automatisering zal op 19 januari a.s. in Eindhoven een presentatie geven over het gebruik van de Ensemble ESB in de cure sector. Spreker is André van Bentum, Hoofd Bedrijfsvoering van zorginstelling De Waerden uit Heerhugowaard met een tweetal casussen over ESB koppelingen met o.a. een VoIP telefooncentrale en met een budgetbeheersysteem via Stichting Cliëntengelden, inclusief prepaid pinnen en  verslaglegging via de financiële administratie. Meer informatie is te vinden onder www.pk.nl

Fred Franssen

email

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *